شورش پارتيها ، كه در ارمنستان در اين زمان وقوع يافت « 1 » پس از مرگ اسكندر پادشاه مقدونيها ، پارتيها در مدّت 61 سال تابع مقدونيّه بودند و در اين مدّت در بابل سلكوس نيكاتر 38 سال سلطنت كرد و پس از او آن‌تيوخوس سوتر 19 سال و بعد آن‌تيوخوس تئوس 10 سال . در سال يازدهم سلطنت آن‌تيوخوس پارتيها شوريده از قيد مقدونيها برستند . ارشك بزرگ پسر پادشاه تتاليان « 2 » ، كه در پهل شاهسدان « 3 » در صفحه كوشان ميزيست ، حكومت را بدست گرفت و تمامى مردمان مشرق و نيز شمال مطيع او گشتند ( شاهسدان ارمنى شده شاهستان است و موسىخورن ، در كتاب 2 ، بند 2 تأليفش ، پهل شاهسدان را پهل آراوادن نوشته . م . ) . پس از آن ، ارشك با تمام سپاهش براى جنگ با دولتى ، كه پادشاهانشان را ناميديم ، ببابل درآمد و چون آن‌تيوخوس ديد ، كه از عهده ارشك برنميآيد ، فرار كرده به آسيس‌دان رفت و در آنجا پنج سال سلطنت كرد ( آسيس‌دان را بعضى آسياى وسطى تصوّر كرده‌اند ، ولى به نظر مؤلف بايد آسياى صغير باشد . م . ) . پس از او آسياس‌دان مدّتى تابع مقدونها بود و آنها بجاى يكديگر مينشستند . ارشك ، آسور و بابل و پارس و ماد و ارمنستان را ، تا كوههاى گاب‌گه « 4 » ( قفقاز ) و تا ساحل درياى بزرگ ( مغرب يا ميانه ) باطاعت درآورد و سالهاى زياد در بابل سلطنت كرد . در سال 114 سلطنت ارشك پادشاه پارت و سال چهارم حكومت دمتريوس در آسياس‌دان و سوريّه ، وقتى كه ارشك غايب و در مشرق بود ، دمتريوس قشونى جمع كرده بابل را گرفت . بعد ، كه ارشك با قشونى كثير العدّه آمد ، او عقب نشسته به انطاكيّه رفت . در نزديكى اين شهر جدالى خونين رويداد ، دمتريوس شكست خورده اسير گرديد و ارشك امر كرد دست و پاهايش را بستند و او را بمشرق به پهل شاهسدان برد « 5 » . آن‌تيوخوس برادر دمتريوس ، چون از اين قضيّه آگاه

--> ( 1 ) - Vict . Langlois . Hist . anc . et mod . de I'Armenie t . I . p . 198 ( 2 ) - Tetaliens . ( 3 ) - Pahl Schahasdan . ( 4 ) - Gabgoh . ( 5 ) - اينجا پهل شاهسدان با گرگان مطابقت مىكند ، زيرا دمتريوس را موافق مدارك غربى به آنجا بردند .